Centre Culturel Angevin d'Espéranto / Anĝeva Esperanto-Asocio

Vous êtes ici  :  Accueil > Ils l’ont utilisé > Correspondance du Japon > Messages juin 2011

Le 23 juin

(message précédent : 16 juin)
(rapide traduction, avec contributions de Simone ; le texte, en espéranto seulement, se trouve sur le site de SAT : ici)


Le 23 juin / La 23-an de junio

La 21an kaj la 22an de junio mi vizitis la gubernion Mijagi. Ĉar mi raportas la tragedion en la damaĝitaj gubernioj, mi volis vidi per miaj propraj okuloj, kia estas la damaĝoj. La 21an s-ro Tezuka Takaŝi, loĝanta en la urbo Tagaĵoo, akompanis min per sia aŭtomobilo kun s-inoj Sanpei Keiko kaj Saitoo Cume. Kaj la 22an s-ino Saitoo aŭtomobile akompanis min kun s-ino Sanpei. Dank’ al esperantistoj, mi povis viziti diversajn lokojn laŭ la marbordo de la Pacifika Oceano.

Les 21 et 22 juin, j’ai visité la province de Mijagi. Comme je fais un compte-rendu de la tragédie dans les provinces touchées, j’ai voulu voir de mes propres yeux la gravité des dommages. Le 21, Mr Tezuka Takashi, habitant de la ville de Tagaĵoo, m’a accompagné en voiture avec Mesdames Sanpei Keiko et Saitoo Cume. Et le 22, Mme Saitoo m’a accompagné en voiture avec Mme Sanpei. Grâce à des espérantistes, j’ai pu visiter différents lieux le long de la côte de l’Océan Pacifique.

La urbo Higaŝi-Macuŝima

La 21an ni vizitis hotelon en Higaŝi-Macuŝima, situantan 2-3 kilometrojn fore de la marbordo. En ĝi okazis Toohoku-Kongreso antaŭ 3 jaroj, en kiu partoprenis ok francaj esperantistoj el Normandio. Tiu estis tre luksa hotelo, sed nun estas tute dezertigita. La vestiblo kaj ĉiuj ĉambroj en la unua etaĝo estis en kaoso kun renversitaj mebloj, disĵetitaj litaĵoj kaj difektitaj ekipaĵoj. Neniu gardis la konstruaĵon, do se ni povus eniri, sed tio estis tre danĝera. Tial ni ĉirkaŭiris la hotelkonstruaĵon. Malantaŭe estis unuetaĝaj apartamentoj de la laboristoj, kies fenestroj kaj ĉambroj estis detruitaj nur kun kurtenoj flirtantaj en la ventoj.

La ville de Higashi-Macushima

Le 21, nous avons visité un hôtel à Higashi-Macushima, située à 2-3 kilomètres à l’intérieur des terres. Il y a 3 ans, y avait eu lieu le congrès “Toohoku” où avaient participé huit espérantistes de Normandie. C’était un hôtel très luxueux mais maintenant complètement désert. Le vestibule et toutes les chambres au rez-de-chaussée sont en désordre avec des meubles renversés, la literie jetée çà et là et des équipements abîmés. Personne ne gardait la construction donc nous aurions pu entrer mais cela eut été très dangereux. C’est pourquoi nous avons fait le tour du bâtiment de l’hôtel. Derrière se trouvaient les logements de plain-pied des employés, les fenêtres et les pièces étaient détruites avec seulement des rideaux volant au vent.

Apud la hotelo estis gimnastikejo kaj sportejo. Jam oni iom rearanĝis la enon sed ĉe la anguloj estis amasigitaj per ondegoj de la cunamo trunkoj de pinarboj, kiuj staris inter la maro kaj la hotelo, envolvinte aŭtomobilojn. En la sportejo eble estis piedpilkejo kaj etgolfejo, sed ambaŭ jam transformiĝis en la sablejojn.
Ni manĝis lunĉon, sidante sur ŝtono antaŭ la hotelkonstruaĵo, kaj vidis multajn ŝutkamionojn kuri sur la strato antaŭ la hotelo. Ili direktis sin al strangkolora monteto, kiu, en efektiveco, estis monteto de rubaĵoj. Ni proksimiĝis al ĝi kaj vidis, ke estas kvar montetoj, konsistantaj respektive el lignaĵoj, betonaĵoj, elektraj aparatoj kaj vestaĵoj. Apud la unu monteto sidis sur la benkoj remburitaj animalpupoj.

Près de l’hôtel se trouvaient un gymnase et un terrain de sport. On a déjà un peu réarrangé l’intérieur mais, dans les coins, s’étaient amoncelés des troncs de pins qui se trouvaient entre la mer et l’hôtel, emportés par les grandes vagues du tsunami, avec des voitures enchevêtrées. Le terrain de sport avait peut-être été un terrain de foot et un petit golf, mais tous les deux se sont déjà transformés en terrains de sable.
Nous avons déjeuné, assis sur une pierre devant le bâtiment de l’hôtel, et avons vu beaucoup de camions-benne rouler rapidement sur la route devant l’hôtel. Ils se dirigeaient vers une colline à l’étrange couleur qui, en réalité, était une colline de déchets. Nous nous en sommes approchés et avons vu qu’il y avait 4 collines, constituées respectivement de morceaux de bois, de blocs de béton, d’appareils électriques et de vêtements. Près de la première colline sur des bancs se trouvaient des animaux en peluche.

Tiuj montetoj estis la unuaj, kiujn mi vidis, sed poste mi vidis en multaj lokoj similajn montetojn. Tiujn rubaĵojn oni nomas en la japana lingvo “gareki”, kiu signifas brikaĵojn, betonaĵojn kaj lignaĵojn el detruitaj konstruaĵoj. Iu suferanto skribis en la ĵurnalo, ke oni ne nomu tiujn rubaĵojn kiel “gareki”, ĉar tiuj devenas de karaj domoj kaj posedaĵoj, sed por mi tiuj estis vere rubaĵoj konsistantaj el miksaĵoj de diversaj malpuraĵoj. Tamen la pupoj antaŭ tiuj montetoj klare montriĝis ne rubaĵoj sed memoraĵoj de suferantoj aŭ mortintoj. En la urbo Higaŝi-Macuŝima mortis 1308, malaperis 198 kaj multaj suferas, do oni ne povis kolekti tiujn kiel memoraĵojn. Sed laboristoj en tiu rubaĵejo eble suferas same, tial ili ne povis forlasi tiujn pupojn inter la rubaĵojn. Tamen ĝis kiam tiuj pupoj sidados por renkonti siajn mastrojn ?

Ces collines étaient les premières que je voyais, mais ensuite dans de nombreux endroits j’ai vu des collines semblables. En japonais, on appelle ces déchets “gareki”, ce qui veut dire “morceaux de briques, béton et bois de constructions détruites”. Une victime a écrit dans le journal qu’il ne faut pas les appeler ainsi car elles viennent d’habitations et de possessions chéries, mais pour moi, ce sont de véritables déchets constitués de mélanges de différentes ordures. Cependant, les peluches devant ces collines ont clairement l’apparence non de déchets mais de souvenirs de victimes ou morts. Dans la ville de Higashi-Macushima sont mortes 1308 personnes, 198 ont disparu et de nombreuses souffrent, donc on ne peut les collectionner comme des souvenirs. Mais les travailleurs dans cette déchetterie souffrent peut-être pareillement, c’est pourquoi ils n’ont pu abandonner ces peluches parmi les déchets. Mais jusqu’à quand ces peluches resteront-elles assises pour rencontrer de nouveaux maîtres ?

Ĉie moviĝis ŝutkamionoj kaj buldozoj, tial ŝajnis al mi, ke en multaj lokoj grandaj rubaĵoj kiel trunkoj kaj elektraj fostoj estas jam forigitaj. Tamen oni bezonos multegan tempon por forigi rubaĵojn el vilaĝoj kaj urboj, kaj ankaŭ estos malfacile forbruligi aŭ enterigi tiujn.

Partout circulaient des camions-benne et des bulldozers, il m’a donc semblé que dans de nombreux endroits, les grands déchets comme les troncs d’arbres et les poteaux électriques avaient déjà été enlevés. Cependant, on aura besoin de beaucoup de temps pour enlever les débris des villages et des villes et ce sera également difficile de les brûler ou de les enterrer.

La urbo Iŝinomaki

Poste ni direktis sin al la urbo Iŝinomaki, kaj supreniris al la monteto Hijori-jama, de kie ni povis panorame vidi la tutan kvartalon apud la maro kaj la haveno. Dume atakis nin malbona odoro el putrintaj fiŝoj, sed tio ne estis tiel forta, kiel mi antaŭsupozis, tamen ni surportis maskon.
La pejzaĝo estis senesperiga. Restis grandaj konstruaĵoj, sed nenie troviĝis aliaj domoj. Ni piede subeniris. Ju pli malalte, des pli preme proksimiĝis la teruraĵoj. Domoj restantaj, ŝajne en bonordo, estis malplenaj en la unua etaĝo, kaj la kurtenoj flirtas en la ventoj. En la ĉambroj vidiĝis renversitaj mebloj kaj kusenoj. Ĉio miksiĝis malpure. Stratoj estis jam senrubaĵaj, sed kie estis domoj, tie estis nur ebenaj teroj kun rubaĵoj.
Mi vidis neniujn lokanojn, la distrikto estis tute senhoma krom unu barbirejo nomata “Sakura”, en kiu mi vidis barbiron aranĝi harojn de unu kliento. Mi preskaŭ larmis pro emocio. Sur la pordo estis simpla anonco “Refunkciis”.

La ville d’Ishinomaki

Ensuite, nous nous sommes dirigés vers la ville de Ishinomaki et avons grimpé sur la colline Hijori-jama depuis laquelle nous avons pu avoir un panorama sur tout le quartier près de la mer et du port. Ce faisant, nous avons été assaillis par une mauvaise odeur de poissons pourris, mais cela n’était pas aussi fort que je l’avais supposé, cependant nous avions mis un masque.
Le paysage était désespérant. Il restait de grands bâtiments mais nulle part se trouvaient d’autres habitations. Nous sommes descendus à pied. Plus nous descendions, plus les horreurs se rapprochaient de façon prenante. Des maisons restaient, en apparence en bon ordre, mais avec le rez-de-chaussée vide et les rideaux volant au vent. Dans les chambres se voyaient des meubles renversés et des coussins. Tout s’était emmêlé et souillé. Les rues étaient déjà dégagées des débris mais là où se trouvaient les habitations, il n’y avait que des terrains plats avec des déchets.
Je n’ai vu aucun habitant des lieux, le district était complètement désert, excepté une boutique de barbier appelée “Sakura” dans laquelle j’ai vu un barbier s’occuper des cheveux d’un client. J’ai presque pleuré d’émotion. Sur la porte se trouvait un simple écriteau “Réouvert”.

Apud la strato estis kesto, en kiu troviĝis fotoj de avino kaj nepino. Jam la fotoj estis nebulaj pro marakvo, sed mi povis klare vidi iliajn ridantajn, feliĉajn vizaĝojn. Ĉu ili estis savitaj ? Ekpluvis. La kesto ne havis kovrilon, tial ni serĉis plastajn sakojn el la ruboj kaj kovris ĝin. En alia loko estis alia kesto, en kiu estis ruĝa dorsosako, kiun posedis knabino en la 3a lernojaro en la elementa lernejo laŭ la nomo sur ĝi. Ĉu ŝi fartas bone ?
Ni plu iris al la urba hospitalo. La 11an de marto, kiam atakis la cunamo, pacientoj kaj la hospitalaj funkciuloj estis izolitaj en tiu konstruaĵo kaj sur la tegmento ili svingis la manojn al la helikoptero por peti la helpon. Multaj sukcesis atingi la tegmenton, sed troviĝis homoj, kiuj malsukcesis kaj mortis. Same kiel en la hotelo en Higaŝi-Macuŝima, la unua etaĝo estis tute detruita, tamen la koto estis jam forigita kaj ni povis rigardi la internon iomete.
Laste ni vizitis templon. Ĝi bonorde staris, sed restis nur lignaj kolonoj kaj la tegmentoj. Devis esti figuro de Budho en la altaro ĉirkaŭata de orkoloraj ornamaĵoj kaj budhismaj iloj, sed nenio restis. Ĉe la korto staris granda ginkoarbo kaj ŝajne fartis bone, sed proksimiĝinte al ĝi mi trovis, ke rando de ĉiuj folioj fariĝis bruna. Ĉiuj arboj en la inunditaj lokoj de la cunamo ekvelkis pro marakvo. Samo okazis en tiu templo. Ĉe la pordo kuŝis figuro de Ŝinran, kreinto de tiu sekto, kiu falis de la piedestaro.
Ekpluvis forte kaj vesperiĝis. Kun malĝoja koro ni hejmenveturis al la urbo Sendai.
(Daŭrigota)

Près de la rue se trouvait une caisse dans laquelle il y avait des photos d’une grand-mère et d’une petite-fille. Les photos étaient déjà floues à cause de l’eau de mer mais j’ai pu voir clairement leurs visages riants et heureux. Ont-elles été sauvées ? Il a commencé à pleuvoir. La caisse n’avait pas de couvercle alors nous avons cherché des sacs en plastique parmi les déchets et nous l’avons recouverte. Dans un autre endroit se trouvait une autre caisse dans laquelle il y avait un sac à dos rouge, possession d’une fillette d’un cours d’école élémentaire de 3ème niveau d’après le nom indiqué. Va-t-elle bien ?
Nous avons continué vers l’hôpital de la ville. Le 11 mars, quand le tsunami a frappé, des patients et les employés de l’hôpital se sont trouvés isolés dans ce bâtiment et, sur le toit, ils ont agité les mains vers les hélicoptères pour demander de l’aide. Beaucoup ont réussi à atteindre le toit mais des personnes n’ont pas réussi et sont mortes. De même que dans l’hôtel de Higashi-Macushima, le rez-de-chaussée était complètement détruit, cependant la boue avait déjà été enlevée et nous avons pu un peu voir l’intérieur.
En dernier, nous avons visité un temple. Il se dressait en bon ordre, mais ne restaient que des piliers en bois et les toits. Il avait dû y avoir une figure de Bouddha sur l’autel entouré de décorations dorées et d’objets de culte, mais rien n’est resté. Dans la cour se trouvait un grand ginkgo et il semblait en bonne santé, mais en m’en approchant, j’ai trouvé que le bord de toutes les feuilles avait bruni. Tous les arbres dans les lieux inondés par le tsunami ont commencé à se faner à cause de l’eau de mer. La même chose s’était produite dans ce temple. À la porte se trouvait une représentation de Shinran, créateur de cette secte, qui était tombée de son piédestal.
Il a commencé à pleuvoir fort et le soir venait. Le cœur triste, nous sommes rentrés à Sendai.
(À suivre)


(message suivant : 24 juin)


- Espéranto-Angers -