Centre Culturel Angevin d'Espéranto / Anĝeva Esperanto-Asocio

Vous êtes ici  :  Accueil > Ils l’ont utilisé > Correspondance du Japon > Messages novembre 2011

Le 15 novembre

(message précédent : 4 novembre)


La 15an de novembro

La unuan fojon ĵurnalistoj vizitis la centralon de Fukuŝima n-ro 1 la 12an de novembro kaj fotis la damaĝon de la reaktoro de proksime.

Pour la première fois, des journalistes ont visité la centrale de Fukushima n°1 le 12 novembre et ont photographié de près les dommages du réacteur.

Tage estas malvarmete, sed vespere kaj nokte pli kaj pli malvarmiĝis. Kiam mi sentas malvarmon, mi ĉiam pensas pri la damaĝita, pli malvarma regiono Toohoku.

Le jour il fait un peu froid mais le soir et la nuit il a fait de plus en plus froid. Quand je sens le froid, je pense toujours à la région de Toohoku, région sinistrée et plus froide.

Pakaĵo de francaj lernantoj
Antaŭ kelkaj tagoj al mi venis longa pakaĵo. Ĝi estas sendita de lernantoj de la lernejo en la urbo Marseille en Francio. Instruistino, Marie-ho, jam kuraĝigis nin per desegnaĵoj de siaj lernantoj, kaj nun denove per granda desegnaĵo kaj per bulboj de tulipo kaj narciso. Mi telefonis kaj demandis al la lernejestro de la mezlernejo Tooni, kiun mi helpas, ĉu li ricevos tiujn bulbojn, sed la respondo estis, bedaŭrinde, ne, ĉar oni baldaŭ komencos konstrui elementlernejon en la sama tereno. Do mi telefonis al s-ino Hasegaŭa, kiu loĝas en la provizora domo, rifuĝinte el Tooni. Ŝi volonte ricevos la bulbojn, ĉar multaj rifuĝintoj ŝatas prizorgi plantojn. Kelkaj el tiuj bulboj jam havis malgrandan burĝonon. Dum vintro ili preparas sin por la venonta printempo, kaj en aprilo ili floros bele.

Floroj de Espero
Venis bulboj de tulipo de francaj lernantoj,
Ili estas donacoj al lernantoj de Tooni.
Aĥ, kelkaj el ili jam havas burĝonon !
Hardite de vintra malvarmo, en printempo
ili havos grandajn florojn de ESPERO !

Paquet d’élèves français
Il y a quelques jours, il m’est arrivé un long paquet. Il avait été envoyé par des élèves d’une école de la ville de Marseille, en France. L’enseignante, Marie-ho, nous avait déjà encouragés par des dessins de ses élèves et maintenant, à nouveau, par un grand dessin et par des bulbes de tulipes et de narcisse. J’ai téléphoné et demandé au directeur du collège de Tooni, que j’aide, s’il accepterait ces bulbes, mais la réponse fut, malheureusement, négative, parce que l’on commencera bientôt à construire une école élémentaire sur le même terrain. Donc j’ai téléphoné à Mme Hasegawa qui habite dans un logement provisoire, s’étant réfugiée de Tooni. Elle recevra volontiers les bulbes car beaucoup de réfugiés aiment s’occuper de plantes. Quelques-uns de ces bulbes ont déjà un petit bourgeon. Pendant l’hiver, ils se préparent pour le printemps suivant et, en avril, ils fleuriront avec beauté.

Fleurs d’Espoir
Sont arrivés des bulbes de tulipes d’élèves français,
Ils sont des cadeaux aux élèves de Tooni.
Argh, quelques-uns ont déjà un bourgeon !
Aguerris par le froid hivernal, au printemps
ils auront de grandes fleurs d’ESPOIR !

Intervjuo de la estro de la centralo Fukuŝima
La 12an de novembro la unuan fojon la tereno de la nuklea centralo de Fukuŝima n-ro 1 estas malferma al la ĵurnalistaro. Ĝis tiam TEPCO kaj la registaro rifuzis la postulon de la ĵurnalistaro pri la vizito al ĝi, pretekstante, ke la vizito malhelpos la laboron tie kaj tre forta radioaktiveco estas tro danĝera por la vizitontoj. Ĉi-foje 36 ĵurnalistoj buse proksimiĝis al la damaĝitaj reaktoroj.
En la stabejo la estro de la centralo s-ro Joŝida Masao unuan fojon respondis al demandoj de la ĵurnalistoj. Li tagnokte restas en la centralo kaj gvidas la riparlaboron de la reaktoroj. Oni taksas tiun homon tre alta pro lia taŭga gvidado dum la katastrofa situacio.

Interview du directeur de la centrale de Fukushima
Le 12 novembre, pour la première fois, le terrain de la centrale nucléaire de Fukushima n°1 est ouvert à la presse. Jusque-là, TEPCO et le gouvernement avaient refusé l’exigence des journalistes d’une visite des lieux, en prétextant que la visite y gênerait le travail et qu’une très forte radioactivité est trop dangereuse pour les visiteurs. Cette fois-ci, 36 journalistoj se sont approchés en bus des réacteurs endommagés.
Dans le poste de commandement, le directeur de la centrale Mr Joshida Masao a répondu pour la première fois aux questions des journalistes. Il reste jour et nuit dans la centrale et dirige les travaux de réparation des réacteurs. On juge cette personne très importante pour sa gestion satisfaisante pendant la situation de crise.

Demando : Vi unuan fojon parolas antaŭ la ĵurnalistaro. Kion vi unue volas diri al la popolanoj ?
Joŝida : Mi elkore pardonpetas de ili pro tio, ke okazis akcidento en la centralo, pri kiu mi estas respondeca, kaj ni donas al ili ĝenon kaj maloportunon. Venis al ni multe da mesaĝoj de subteno kaj kuraĝigo, kaj precipe tiuj el suferanta Fukuŝima, kuraĝigis nin multe.
Demando : Kiam estis la plej serioza situacio ?
Joŝida : Dum la unua semajno post la 11a de marto ni havis la plej krizan situacion. Mi ne povis imagi, kio okazos momenton poste, sed ni faris la plejeblon. Mi kelkfoje sentis, ke mi povos morti.
Demando : Kia estis la situacio, kiam okazis hidrogena eksplodo ?
Joŝida : Komence mi aŭdis la bruon “Bon !”, kaj mi demandis min, kio ĝi estis. Poste mi aŭdis de la homoj laborintaj ekstere, ke eble okazis eksplodo en la reaktoro n-ro 1. Pri la eksplodo de la reaktoro n-ro 3 mi aŭdis la bruon kaj vidis la bildon en televido. Pri la reaktoro n-ro 4 mi aŭdis la bruon en la stabejo, sed mi ne povis scii, en kiu reaktoro el n-ro 2 kaj n-ro 4 ĝi okazis.
Demando : Ĉu eblas stabiligi la reaktoron, kiam la brulaĵoj estas falintaj sub la reaktor-premujo ?
Joŝida : Laŭ la analizo de la ŝanĝiĝo de la temperaturo, mi komprenas, ke ĉar ne nur la reaktoroj kaj la reaktor-premujoj, sed ankaŭ la reaktor-sekurejoj estas malvarmigitaj, la reaktoroj estas stabilaj.
Demando : Vi diris, ke vi sentis, ke vi mortos. Parolu pli detale.
Joŝida : Kiam okazis la eksplodo en la reaktoro n-ro 1, en la stabejo mi ne povis scii, kia estas la situacio. Vidante laboristojn vundite revenantaj de la tereno, mi opiniis, ke se la reaktor-sekurujo estus eksplodinta, eliĝus granda kvanto da radioaktivaj substancoj, kaj tion ni ne povus regi. La reaktoro n-ro 3 eksplodis, kaj krome ni ne povis tuj enverŝi akvon en la reaktoron n-ro 2. Mi ne havis perspektivon, kaj sentis, ke en la plej malbona okazo pli serioziĝos la kernofandiĝo, perdiĝos ĉiuj kontraŭrimedoj kaj venos la fino.
Demando : Kiam tiu kriza situacio finiĝis ?
Joŝida : Post la eksplodoj, komence de aprilo likis dense radioaktiva akvo, kaj ni dediĉis nin al la konstruado de la instalaĵo por akvo. Ĝi daŭris ĝis la fino de junio, kaj dum tiu periodo ni havis tre malfacilan tempon. En julio kaj aŭtuno la ĝenerala situacio stabiliĝis.
Demando : Kia estas la nuna situacio de la reaktoroj ?
Joŝida : Laŭ mia analizo de la donitaĵoj, la reaktoroj estas certe stabilaj, sed radioaktiveco estas tre forta kaj troviĝas danĝero por la laboro. Nun la reaktoroj estas sufiĉe stabilaj, do la loĝantoj povas senti sin trankvilaj, sed ankoraŭ laboro tie estas severa.
Demando : Kio ĝenas vin nun ?
Joŝida : Radioaktiva elmetiĝo de laboristoj kaj kiamaniere laborigi ilin estas gravaj problemoj, kvankam tiuj ne estas hodiaŭa aŭ la morgaŭa problemoj.
Demando : Kian perspektivon vi havas ?
Joŝida : Mi volas atingi la duan ŝtupon, nome haltigi la reaktorojn en malvarma stato. Tio plenumos la postulon de la loĝantoj en Fukuŝima. Multaj laboristoj ĉi tie devenas de la marborda regiono de Fukuŝima. Iliaj familianoj rifuĝis ekster la regiono. Ĉiuj laboristoj havas volon renormaligi la regionon. Ankaŭ mi volas labori, celante tion.

Question : Pour la première fois, vous parlez devant les journalistes. Que souhaitez-vous dire aux citoyens ?
Joshida : De tout mon cœur, je leur demande pardon pour l’accident qui a eu lieu dans la centrale dont je suis responsable, et pour la gêne et les inconvénients que nous leur donnons. Beaucoup de messages de soutien et d’encouragement nous sont arrivés, et surtout ceux de Fukushima sinistrée, nous ont beaucoup encouragés.
Question : Quand a eu lieu la situation la plus grave ?
Joshida : Nous avons eu la situation la plus critique durant la première semaine après le 11 mars. Je ne pouvais pas imaginer ce qui se passerait le moment suivant, mais nous avons fait tout notre possible. J’ai quelquefois senti que je pourrais mourir.
Question : Quelle était la situation quand s’est produit l’explosion d’hydrogène ?
Joshida : Au début, j’ai entendu le bruit “Bon !” et je me suis demandé ce que c’était. Ensuite, j’ai entendu par les hommes ayant travaillé à l’extérieur, qu’il s’est peut-être produit une explosion dans le réacteur n°1. En ce qui concerne l’explosion du réacteur n°3, j’ai entendu le bruit et vu les images à la télé. Pour le réacteur n°4, j’ai entendu le bruit dans le poste de commandement mais je ne pouvais pas savoir dans quel réacteur, le n°2 ou le n°4, cela s’était produit.
Question : Est-il possible de stabiliser le réacteur quand les combustibles sont tombés sous l’enceinte du réacteur ?
Joshida : D’après l’analyse de l’évolution de la température, je comprends que, parce que non seulement les réacteurs et leurs enceintes, mais aussi les enceintes de sécurité, ont été refroidis, les réacteurs sont stables.
Question : Vous avez dit que vous avez senti que vous alliez mourir. Pourriez-vous détailler ?
Joshida : Quand l’explosion a eu lieu dans le réacteur n°1, dans le poste de commandement, je ne pouvais pas savoir comment était la situation. En voyant des travailleurs revenant blessés du terrain, j’ai pensé que si l’enceinte de sécurité du réacteur avait explosé, il serait sorti une grande quantité de substances radioactives, et cela, je n’aurais pas pu le maîtriser. Le réacteur n°3 a explosé et, en outre, nous n’avons pas pu verser immédiatement de l’eau dans le réacteur n°2. Je n’avais pas de perspektive et j’ai senti que, dans la pire situation, la fusion du cœur s’aggraverait, tous les moyens de lutte seraient perdus et la fin viendrait.
Question : Quand cette situation de crise s’est-elle terminée ?
Joshida : Après les explosions, début avril, de l’eau fortement radioactive a fui, et nous nous sommes consacrés à la construction de l’installation pour l’eau. Elle a duré jusqu’à la fin juin et, pendant cette période, nous avons eu des moments très difficiles. En juillet et en automne, la situation générale s’est stabilisée.
Question : Quelle est la situation actuelle des réacteurs ?
Joshida : D’après mon analyse des données, les réacteurs, sans doute aucun, sont stables, mais la radioactivité est très forte et il y a danger pour travailler. Maintenant, les réacteurs sont suffisamment stables, donc les habitants peuvent se sentir tranquilles, mais le travail y est encore ardu.
Question : Qu’est-ce qui vous gêne maintenant ?
Joshida : L’exposition des travailleurs à la radioactivité et de quelle manière les faire travailler sont de graves problèmes, bien que ceux-ci ne soient pas spécifiquement des problèmes d’aujourd’hui ou de demain.
Question : Quelle perspective avez-vous ?
Joshida : Je veux atteindre la deuxième étape, c’est-à-dire arrêter les réacteurs dans un état de refroidissement. Cela réalisera l’exigence des habitants de Fukushima. Beaucoup de travailleurs ici viennent de la région côtière de Fukushima. Leurs familles se sont réfugiées en dehors de la côte. Tous les travailleurs ont la volonté de rendre la région à nouveau normale. Moi aussi je veux travailler dans ce but.


(message suivant : 17 novembre)


- Espéranto-Angers -